3

klauzula wykonalności orzeczenia – die Vollstreckungsklausel

kodeks – das Gesetzbuch

k. karny – das Strafgesetzbuch (StGB)

k. karny skarbowy – Finanzstrafgesetzbuch (FinStrG) – obecnie w Niemczech i w Szwajcarii nie ma, zamiast tego federalne ustawy, jest tylko w Austrii

k. karny wykonawczy – Strafvollzugsgesetzbuch (StVollzG) – obecnie w Niemczech i w Szwajcarii nie ma, zamiast tego federalne ustawy, jest tylko w Austrii

k. postępowania karnego – die Strafprozessordnung (StPO)

k. postępowania w sprawach o wykroczenia – Ordnungswidrigkeitenverfahrensgesetzbuch – nie ma w DACH

k. wykroczeń – Űbertretungsgesetzbuch – nie ma w DACH

komenda – Polizeidienststelle, Polizeidirektion, Polizeikommandatur (to ostatnie określenie jest 1. przestarzałe, np. w Trzeciej Rzeszy;oraz 2. obecnie w niektórych krajach np. w Indonezji)

K. Główna Policji – die Generalpolizeidirektion

k. powiatowa Policji – die Kreispolizeidirektion (KPB)

k. rejonowa Policji – die Bezirkspolizeidirektion

k. wojewódzka Policji – die Woiwodschaftspolizeidirektion

komisariat Policji – die Polizeidienststelle

konfrontacja – die Auseinandersetzung

przeprowadzić konfrontację – eine Auseinandersetzung durchführen

konwojent – der Begleitschützer

konwój policyjny – die Eskorte

korzyść – der Vorteil (der Gewinn)

k. osobista – persӧnlicher Vorteil

k. uzyskana z popełnienia przestępstwa – der Vorteil aus einer Straftat

przyjąć k. majątkową – den Vermӧgensvorteil annehmen (przykłady użycia w kodeksie: §108b(2), 331 (1) StGB)

udzielić k. majątowej – den Vermӧgensvorteil gewahren (przykład użycia w kodeksie: §108b(1) StGB)

zabezpieczenie grożącego przepadku korzyści – die Sicherung des drohenden Verfall des Vorteils

koszty – die Kosten

k. postępowania – die Verfahrenskosten

k. procesu– die Prozesskosten (=Gerichtskosten + außergerichtliche Kosten)

k. sądowe – die Gerichtskosten

k. w kwocie … zł– Kosten in Höhe von … Zloty

kradzież – der Diebstahl

drobna k. – die Unterschlagung geringwertiger Sachen, np. §248 a StGB (De)

k. z włamaniem – der Wohnungseinbruchdiebstahl np. §244 StGB (De) (taka nazwa jest w tytule paragrafu niektórych wydawnictw)

kraść – stehlen

kwalifikacja prawna czynu – die Rechtsfindung

L

list – der Brief

l. żelazny – der Gleitbrief

            poszukiwać kogoś listem gończym – jemanden durch Steckbrief suchen

Ł

ława – die Bank

            ł. dla publiczności – die Publikumsbank

            ł. obrońców – die Verteidigerbank

            ł. oskarżonych – die Anklagebank

            zająć miejsce na ławie – auf der Bank Platz nehmen

ławnik – der Schöffe, die Schöffin, np. §11 StPO (Ö)

M

mandat – Buβgeld, np. § 343 (1) 2. StGB (De); potocznie: Strafzettel

            nałożyć m. za coś – jnd. mit Buβgeld wegen etwas belegen

            zapłacić m. – Buβgeld zahlen

materiał – das Material

            materiały postępowania – das Untersuchungsmaterialien

            ujawnić m. dowodowy – das Beweismaterial offenbaren

            zaliczyć dokumenty do materiału dowodowego – die Dokumente als Beweismaterial anerkennen

            zgromadzić m. dowodowy – das Beweismaterial sammeln

mecenas (adwokat, radca prawny) – der Rechtsanwalt

Panie mecenasie! – Herr Rechtsanwalt!

Pani m. ! – Frau Rechtsanwältin!

mediacja – die Vermittlung

mediator – der Vermittler

miejsce – der Platz

            m. pobytu – gewöhnlicher Aufenthalt

            m. zamieszkania – der Wohnsitz, np. §5, 6a StGB (De)

mienie znacznej wartości – erhebliche Vermögenswerte, antonim: §89a (2) 4.

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji – das Ministerium für das Innere und für die Verwaltung  (w Niemczech: wiele ministerstw pełniących funkcje polskiego MSWiA; w Austrii: Bundesministerium für Inneres; w Szwajcarii: Eidgenössisches Departement des Innern – EDI)

Ministerstwo Sprawiedliwości – das Ministerium für Gerechtigkeit (w Niemczech: Bundesministerium der Justiz und für Verbraucherschutz – BMJ; w Austrii: Bundesministerium für Justiz; w Szwajcarii: Eidgenössisches Justiz- und Polizeidepartement – EJPD)

młodociany – der Heranwachsender – w Polsce:

a)     Prawo karne: art. 115 § 10 k.k. (kodeks karny): „Młodocianym jest sprawca, który w chwili popełnienia czynu zabronionego nie ukończył 21 lat i w czasie orzekania w pierwszej instancji 24 lat”;

b)     Prawo pracy: Art. 190 § 1. k. p. (kodeks pracy): „Młodocianym w rozumieniu kodeksu jest osoba, która ukończyła 16 lat, a nie przekroczyła 18 lat.” – w przypadku prawa pracy można w niemieckim użyć też Minderjӓhrige

W Niemczech „Heranwachsender” tylko w prawie karnym. Jest specjalny kodeks karny dla nieletnich i młodocianych (JGG- Jugendgerichtsgesetz):

§1 Abs.2 (część zdania) JGG: Heranwachsender [ist], wer zur Zeit der Tat achtzehn, aber noch nicht einundzwanzig Jahre alt ist.“ – czyli podobnie jak w Polsce, tylko bez wymogu braku ukończenia 24 r.ż w czasie orzekania w pierwszej instancji.

N

nakaz –  der Befehl

            europejski n. aresztowania – Europäischer Haftbefehl

nakłonić – verleiten

            n. do pomocy w przestępstwie – jemanden zur Hilfe bei der Straftat verleiten

napad – der Überfall

            dokonać napadu –  überfallen

napaść – der Angriff

            ktoś został napadnięty – jemand wurde angegriffen

            n. na kogoś – der Angriff auf jemanden

narada – die Beratung

            n. sędziów – die Beratung der Richter

n. składu orzekającego – die Beratung im Spruchkörper (die Beratung des Spruchkörpers)

sąd udaje się na naradę – das Gericht zieht sich zur Beratung zurück

narazić kogoś na coś – jemanden etwas aussetzen

narzędzie – das Werkzeug

            n. przestępstwa – die Deliktwaffe

            n. zbrodni – die Tatwaffe

nawiązka (pieniężne zadośćuczynienie dla pokrzywdzonego) – die Entschädigung

            sąd orzekł nawiązkę – das Gericht sprach jemandem eine Entschädigung zu

nazwisko – der Name

            n. panieńskie – der Mädchenname

            n. rodowe matki – der Geburtsname der Mutter

niebezpieczeństwo – die Gefahr

niekaralność – Straflosigkeit

            powołując się na dotychczasową n. – unter Berufung auf die bisherige Straflosigkeit

            uwzględniając dotychczasową n. – unter Berücksichtigung der bisherigen Straflosigkeit

nieletni – der Jugendlicher: w Polsce do 17r.ż (np. art.10 §2kk)

w Niemczech §1 Abs.2 JGG: „Jugendlicher ist, wer zur Zeit der Tat vierzehn, aber noch nicht achtzehn [ist]“

nieobecność – die Abwesendheit

            nieusprawiedliwiona n. – unentschuldigte Abwesendheit

            usprawiedliwić n. – Abwesendheit entschuldigen

nieprawda – die Unwahrheit

            zeznać nieprawdę – Unwahrheit aussagen

nieprawomocny – nicht rechtskräftig, np. §74 (3) StGB (niem.)

            nieprawomocne postanowienie – der nicht rechtskräftige Beschluss

            wyrok jest n. – das Urteil ist nicht rechtskräftig

niestawiennictwo – das Nichterscheinen, np. § 2006 (3) BGB

            nieusprawiedliwione n. – das unentschuldigte Nichterscheinen

niewłaściwość sądu – keine Zuständigkeit des Gerichts

niezwłocznie – unverzüglich, np. §333 (3) StGB

notatka – die Notiz

            n. służbowa – die Dienstnotiz

O

obawa – die Befüchtung

            o. matactwa – die Verdunkelungsgefahr

            o. o życie – die Lebesgefahr

            o. ucieczki (podejrzanego) – Fluchtgefӓhr (des Verdӓchtigers)

            o. ukrywania się (podejrzanego) – Sich-Verborgenhalten-Gefahr

            realna o. – reale Befüchtung

            zachodzi uzasadniona o., że … – es ist zu befürchten, dass… , np. §63c (3)1 StGB

obecność – die Anwesenheit

przesłuchać podejrzanego w obecności obrońcy – den Verdächtiger bei der Anwesenheit des Verteidigers verhören

            sprawdzić o. osób wezwanych – die Anwesenheit der geladenen Personen prüfen

obowiązek – die Pflicht/ die Verpflichtung

            nałożyć na kogoś o. – jemanden eine Pflicht auferlegen

            o. naprawienia szkody – die Schadenwiedergutmachungspflicht, np. § 46a 2.StGB (niem)

            o. zeznania prawdy – Verpflichtung zur wahren Aussage

            świadek ma o. stawienia się – der Zeuge hat die Pflicht zum Erscheinen vor Gericht

obowiązki  – Pflichten

o. świadka – Pflichten des Zeugen

            rozszerzyć o. – Pflichten erweitern

obowiązywać – gelten

obraza przepisów – Missachtung der Vorschriften

            o. p. postępowania – Missachtung der Verfahrensvorschriften

            o. p. prawa materialnego – Missachtung der materiellen Vorschriften

obrażenie – die Verletzung

            doznać obrażeń ciała – Kӧrperverletzungen erleiden

            powstały obrażenia – es entstanden die Verletzungen

obrona – die Verteidigung

            Czy o. ma jakieś wnioski? – Hat die Verteidigung einen Antrag?

            koszty obrony – Kosten der Verteidigung

            linia obrony – die Verteidigungslinie

            o. z urzędu – die amtliche Verteidigung (Ӧ, Sch), Pflichtverteidigung (De)

            o. z wyboru – die Wahlverteidigung